Meny
UÇK - Ushtria Çlirimtare e Kosovës
Ushtria Çlirimtare e Kosovës
Për Liri, Për Drejtësi, Për Kosovën
Ushtria Çlirimtare e Kosovës
Historia, krijimi dhe kontributi i UÇK-së
UÇK u krijua për të mbrojtur popullin shqiptar nga gjenocidi dhe shtypja serbe.
Pse u krijua UÇK-ja?
UÇK-ja u formua si përgjigje ndaj shtypjes së vazhdueshme serbe ndaj popullit shqiptar në Kosovë. Në 1989 Serbia heqi autonominë e Kosovës dhe filloi politikën e discriminimit dhe dhunës sistematike. Gjatë viteve 1990, shumë kosovarë u detyruan të largoheshin, ndërsa ata që mbetën përjetuan dhunë, arrestime arbitrare dhe shkelje masive të të drejtave të njeriut. UÇK-ja u krijua si lëvizje çlirimtare për të mbrojtur civile dhe për të luftuar për lirinë dhe pavarësinë e Kosovës nga regjimi serb.
Sa ushtar ishin në fillim?
UÇK-ja u formua zyrtarisht në 1996 dhe u shfaq publikisht në 1997. Në fillim të 1998 vlerësohet se kishte disa mijëra luftëtarë, kryesisht nga Drenica dhe zona të tjera. Gjatë 1998 numri u rrit ndër muaj. Deri në 1999, vlerësimet ndërkombëtare flasin për më shumë se 20.000–30.000 pjesëmarrës. UÇK-ja filloi si grupe të vogla rezistencë dhe u shndërrua në lëvizje çlirimtare me mbështetje të gjerë popullore.
Disa nga kontributet
- •Luftuan për çlirimin e popullit shqiptar nga gjenocidi dhe pastrimi etnik.
- •Mbrojtën popullsinë civile nga forcat serbe gjatë luftës 1998–1999.
- •Kontribuan në ndërhyrjen e NATO-s që ndaloi gjenocidin dhe shpëtoi jetë njerëzish.
- •Pas luftës, u angazhuan në ndërtimin e institucioneve të Kosovës së re.
- •Luftuan për pavarësinë e Kosovës, që u shpall më 17 shkurt 2008.
Shqiptarë nga Shqipëria që ndihmuan shqiptarët nga Kosova
Shqipëria luajti një rol thelbësor në mbështetjen e UÇK-së. Qeveria shqiptare dhe qytetarët me zemër u hapën për refugjatët kosovarë—qindra mijëra njerëz gjetën strehë në Shqipëri gjatë luftës. Kufiri shqiptar u përdor për kalimin e ndihmave, armëve dhe vullnetarëve. Disa ushtarë dhe vullnetarë nga Shqipëria u bashkuan me UÇK-në. Qeveritë shqiptare të kohës (përfshirë Fatos Nano) mbështetën çështjen e Kosovës ndërkombëtarësisht. Shumë familje shqiptare strehuan refugjatë dhe ndihmuan me ushqim dhe veshje.
Ku u trajnuan ushtarët e UÇK-së?
Ushtarët e UÇK-së u trajnuan në disa vende. Një pjesë e trajnimit u bë në Shqipëri—në kampet në veri, përfshirë zonat e Tropojës, Kukësit dhe kufirit shqiptaro-kosovar. Trajnimi u krye edhe brenda Kosovës, në Drenicë dhe zona të tjera të fshehta. Disa burime raportojnë mbështetje nga personel ushtarak shqiptar dhe nga diasporaja. UÇK-ja ishte lëvizje e decentralizuar—komandantët lokalë organizonin trajnime në terren.
Kush i ndihmonte UÇK-në?
- •Shqipëria: strehim për refugjatë, kufir për kalimin e ndihmave, mbështetje politike.
- •Diasporaja kosovare: financim dhe ndihma humanitare nga shqiptarët në Europë dhe Amerika.
- •Vendet perëndimore: ndihmë humanitare, presion diplomatik, më vonë ndërhyrja e NATO-s.
- •OKB dhe OSCE: vëzhgues, raportime, ndihmë humanitare.
- •Qytetarët shqiptarë: strehim për refugjatë, dhurata, mbështetje morale.
Burime: HRW, OSCE, raporte ndërkombëtare, materiale historike.
Shënime të Rëndësishme
Ky website është informativ, jo një burim zyrtar ligjor.
Të gjitha pretendimet faktike (numrat e viktimave, datat, citatet, përshkrimet ligjore) duhet të verifikohen nga burime të besueshme, neutrale:
- Dokumente zyrtare gjyqësore (Dhoma Speciale e Kosovës, BE, OKB, etj.)
- Organizatat e të drejtave të njeriut (p.sh. OSBE, raportet e ONG-ve)
- Burime akademike ose gazetareske serioze